Πειραιάς: Θεία Λειτουργία μεθ’αρτοκλασίας προς τιμή του Αγίου Μερκουρίου προστάτη της Παλατινής Σχολής τών Λεόντων του Πειραιά

Την Κυριακή 15/12/2019, τελέσθηκε για 6η συνεχόμενη χρονιά Θεία Λειτουργία μεθ’ αρτοκλασίας στον Ιερό Ναό του Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου στο Χατζηκυριάκειο ίδρυμα παιδικής προστασίας στο Πειραιά, για την εορτή του Αγίου Μερκουρίου ο οποίος είναι προστάτης της σχολής μας.
Η Θεία Λειτουργία τελέσθηκε από τον Αρχιμανδρίτη Χρυσόστομο, ηγούμενο της Ιεράς Μονής της Ζωοδόχου Πηγής της Παλαιάς Κοκκινιάς Πειραιώς.
Στην αρτοκλασία ήταν παρών και μας τίμησε ο Δημοτικός Σύμβουλος του Δήμου Πειραιώς
κ. Ελευθέριος Χρυσοφακης ο οποίος είναι και μέλος του Δ.Σ. του ΤΑΑ Ολυμπιακός.

Χρόνια Πολλά και Καλά Χριστούγεννα στα μέλη της σχολής μετά των οικείων αυτών.

Ο Θεός είναι μαζί μας

At 15/12/2019 conducted Divine Liturgy for 6th continues year in the Holy Church of Saint John at Chatzikiriakion Foundation in Piraeus to honour the Feast day of Saint Mercurios who is the patron saint of our school.
The Divine Liturgy conducted by Archimandrite Crysostomos, abbot of the Holy Monastery of Zoodoch Pege ( Life giving spring ) in Piraeus.
In the Divine Liturgy we had the honour to participate the city councilor of the Municipality of Piraeus Mr. Eleftherios Chrisofakis who is also member of the Administrative Council of the Olympiakos.

Blessings and Merry Christmas to the the members and the families and friends of our school.

Deus nobiscum

Σεμινάριο Μεσαιωνικής Σπαθασκίας και Τουρνουά Επίδειξης ‘Αγιος Μερκούριος 2019’


Τη Κυριακή 1 Δεκεμβρίου διεξήχθει στις αθλητικές εγκαταστάσεις του ΣΕΦ στον Πειραιά Σεμινάριο και Τουρνουά Επίδειξης ” Άγιος Μερκούριος 2019 ” στα πλαίσια των εορταστικών δρώμενων για την γιορτή του Αγίου Μερκουρίου προστάτη της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών “Λέοντες”.

 

Ο εκπαιδευτής Γεώργιος Ε. Γεωργάς με τον Μηνά Δασκαλόπουλο ξιφομάχο από την ακριτική Ξάνθη.

Οι ξιφομάχοι που έλαβαν μέρος στο δρώμενο, εκπαιδεύτηκαν σε τεχνικές σπαθιού δύο χεριών και ευθύς αμέσως έλαβαν μέρος στο τουρνουά μονομαχίας αλλά και στο τουρνουά απεμπλοκής όπου ένας ξιφομάχος οπλισμένος με σπαθί δύο χεριών έπρεπε να απεγκλωβιστεί από οκτώ οπλισμένους ξιφομαχους που τον είχαν περικυκλώσει και να φτάσει σε ασφαλές σημείο.

Νικητές στο τουρνουά απεμπλοκής ήταν ο Μηνάς Δασκαλόπουλος και ο Νικόλαος Κουμπανιουδακης.

Στο δρώμενο έλαβαν μέρος και ξιφομάχοι από την Θεσσαλονίκη, την Ξάνθη και την Κόρινθο.

Εκπαιδευτής ήταν ο Γεώργιος Ε. Γεωργάς.
Το δρώμενο είχε την στήριξη του Παμμαχου, του Meyer’s Freifechter Guild, του Piraeus Scholae Palatinae και του Saint Michael Guild.

Τα γυμνάσια της γκιοστρας και του τορνεμεν στο Ύστερο Βυζάντιο

Αναβιωτης της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών ' Λέοντες ' με εξοπλισμό του 15ου αιώνα που χρησιμοποιούνταν και στο Βυζάντιο από τους αριστοκράτες και τους αξιωματικούς.
Αναβιωτης της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών ‘ Λέοντες ‘ με εξοπλισμό του 15ου αιώνα που χρησιμοποιούνταν και στο Βυζάντιο από τους αριστοκράτες και τους αξιωματικούς.

Του Γεώργιου Ε. Γεωργά, προπονητή ξιφασκίας, εκπαιδευτή παμμάχου και σπαθασκίας

Κονταρομαχιες αναφέρονται ότι γίνονταν στην Βυζαντινή αυτοκρατορία απο την εποχή του φιλοδυτικου αυτοκράτορα Μανουήλ του Σ’ Κομνηνού. Μετά το 1204μΧ ο Παχυμερης μας αναφέρει στις ‘ Συγγραφικές Ιστορίες ‘ ότι διεξάγονταν κονταρομαχιες σε δύο μόνο περιπτώσεις.
Αργότερα τον 14ο αιώνα ο Νικηφόρος Γρηγοράς στο ‘ Ιστορία Ρωμαϊκή ‘ γράφει ότι την βασιλεία του αυτοκράτορα Ανδρόνικου Γ’ του Παλαιολόγου πήρε την πρωτοβουλία και διοργάνωσε αγώνες προς τιμή της γέννησης του γιου του Ιωάννη. Ο Γρηγοράς μάλιστα μας αναφέρει ότι υπήρχαν δύο ειδών αγώνες. Η πρώτη ήταν η ‘ Γκιόστρα ‘ όπου ήταν ατομική κονταρομαχια.
Ενώ ο δεύτερος ήταν ο ‘ Τορνεμεν ‘ . Σε αυτόν οι αγώνες ήταν ομαδικοί. Χωρίζονταν σε δύο μεγάλες ομάδες και ξεκινούσαν να μάχονται με ζεύγη έως ότου μείνει ένας. Αυτοί οι αγώνες ήταν εξαιρετικά βίαιοι γιατί συνεχίζονταν και μετά την ρίψη του αντιπάλου από το άλογο ενώ οι μαχητές χρησιμοποιούσαν διάφορα όπλα, συνήθως βαρδουκια, ρόπαλα, απελατικια και σπαθιά ενώ σχεδόν πάντα κατέληγαν σε μάχη σώμα με σώμα. Επειδή τα γυμνάσια ( όπως τα έλεγαν οι Βυζαντινοί ) ήταν πολύ επικίνδυνοι οι αυλικοί προσπαθούσαν να αποτρέψουν τους αυτοκράτορες και τους πρίγκιπες να λαμβάνουν μέρος σε αυτά. Ωστόσο αυτό ήταν μάταιο γιατί όλοι λάμβαναν μέρος.

Ο Ιωάννης Κατακουζηνός αναφέρει στο ‘ Ιστορίαι Ι ‘ ότι και τα δυο γυμνάσια ήταν Δυτικής προέλευσης. Ο δε Γρηγοράς γράφει:

” οι δη τοις Λατινοις πάλαι επινενοηνται γυμνασιας ένεκα σώματος, οπότε σχολήν αγοιεν των πολεμικών ”

Τον 15ο αιώνα ο Ruy Gonzalez de Glavizo που είχε επισκεφθεί την Κωνσταντινούπολη γράφει στο βιβλίο του, ότι διεξάγονταν αγώνες στον ιππόδρομο.

Ο Γάλλος περιηγητής Berdrandon de la Broquerie παρέστη σε αγώνες κατά την επίσκεψη στην Κωνσταντινούπολη το 1432. Ο Berdrandon ήταν έκπληκτος γιατί οι αγώνες δεν είχαν σχέση με τους αγώνες που γίνονταν στην πατρίδα του. Οι ιππείς με την χρήση ενός κονταριού χτυπούσαν μια σανίδα η οποία ήταν πάνω σε μια δοκο προσπαθώντας να την σπάσουν.

Οι μελετητές του Δυτικού κόσμου υποστηρίζουν ότι ήταν άσκηση για πραγματική μάχη. Ωστόσο υπάρχει και η άποψη ότι οι κονταρομαχιες ήταν ένα άθλημα που διεξάγονταν μόνο για την ευχαρίστηση των αριστοκρατών.
Αυτή η άποψη ενισχύετε διότι σπάνια οι μεσαιωνικοί στρατοί εμπλέκονταν σε κατά μέτωπο επίθεση, και αν γίνονταν ποτέ αυτό οι τακτικές και οι τεχνικές τις κονταρομαχιας χρησιμοποιώντας ελάχιστα έως καθόλου.
Η θέση αυτή βρίσκει εφαρμογή και επιβίωση στην περίπτωση του Βυζαντίου.
Οι κονταρομαχιες που αναφέρονται στο Βυζάντιο συνδέονται με τον αυτοκράτορα και την αυλή του άρα μιλάμε ότι την εξασκούσαν μέλη της αριστοκρατίας ( από τα στοιχεία που έχουμε ). Ωστόσο αυτό δεν σημαίνει ότι δεν αγωνίζονταν και άλλοι άνθρωποι εκτός αριστοκρατίας. Επιπλέον οι τακτικές των Βυζαντινών που εφάρμοζε το ιππικό του στον πόλεμο δεν είχαν καμία σχέση με τις κονταρομαχιες ειδικά την περίοδο του 13ου αιώνα. Συνεπώς οι Βυζαντινοί ξεχώριζαν το μαχητικό άθλημα και το σπορ από την εκπαίδευση για την πραγματική μάχη.
Ωστόσο δεν μπορούμε να πούμε ότι οι κονταρομαχιες δεν βοηθούσαν καθόλου τους πολεμιστές. Το θετικό ήταν βοηθούσε να συνηθίσουν τις πανοπλίες και μάχονται με αυτή πάνω σε άλογο και προσομοιωνε αρκετά την πραγματική μάχη όταν άρχισαν να μάχονται σώμα με σώμα αφού όπως λέει ο Γρηγοράς ήταν επικίνδυνες.

Η αντεπίθεση της αυτοκρατορίας της Νίκαιας με τον αυτοκράτορα Ιωάννη Βατάτζη

Αναβιωτης της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών'Λεοντες' ως Βυζαντινός πολεμιστής. Φέρει καββαδιο, φολιδωτό θώρακα, επομυδες, κράνος τύπου bascinet, σπάθη ( παραμηριον ) και ξίφος ( σπαθιον ) .
Αναβιωτης της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών’Λεοντες’ ως Βυζαντινός πολεμιστής. Φέρει καββαδιο, φολιδωτό θώρακα, επομυδες, κράνος τύπου bascinet, σπάθη ( παραμηριον ) και ξίφος ( σπαθιον ) .

Του Γεώργιου Ε. Γεωργά, προπονητή ξιφασκίας, εκπαιδευτή παμμάχου και σπαθασκίας

Μετά την πτώση της Βασιλεύουσας από τους Λατίνους το 1204, όλος ο Ελλαδικός χώρος έπεσε στα χέρια των Λατίνων. Η Μακεδονία,η Θεσσαλία, η Στερεά Ελλάδα έπεσαν αμαχητί στα χέρια των δαιμονικών σταυροφόρων. Μόνο ο Σγουρός προσπάθησε να αντισταθεί μαζεύοντας στρατό Ελλήνων από την Πελοπόννησο αλλά απέτυχε. Στα Τέμπη οι σταυροφόροι έκανε παράκαμψη και στις Θερμοπύλες όλος ο στρατός του υποχώρησε μόλις οι Έλληνες στρατιώτες είδαν τους σταυροφόρους. Έτσι οχυρώθηκε στην Ακροκόρινθο όπου μετά από μια θηριώδη πολιορκία το φρούριο έπεσε και μαζί έπεσαν και οι άλλες πόλεις της Πελοποννήσου που ήταν κάτω από την επιρροή του. Τελευταία πόλη που παραδόθηκε ήταν η Μονεμβασιά.

Λίγα χρόνια μετά, το 1222 μΧ ο Ιωάννης Βατάτζης στέφεται Ρωμαίος αυτοκράτορας και παίρνει τα ηνία της αυτοκρατορίας της Νίκαιας στα χέρια του. Λίγο καιρό μετά ξεκίνησε η αντεπίθεση της αυτοκρατορίας.

Ο Ιωάννης ηγήθηκε σε μια τεράστιων διαστάσεων πολεμική αντεπίθεση ενάντια στην Λατινική αυτοκρατορία της Κωνσταντινούπολης. Κατάφερε να απελευθερώσει την Δυτική Μικρά Ασία, την Θράκη και την Μακεδονία, επανέφερε την τάξη στην προδοτική Ρόδο, ενώ προσπάθησε να ελευθερώσει την Κρήτη από τις δυνάμεις της Γαληνοτάτης Δημοκρατίας της Βενετίας. Ταυτόχρονα προσπαθούσε να αμυνθεί εναντίων των Σελτζούκων.

Η βασιλεία του Ιωάννη Βαταζη δεν ξεκίνησε με τους καλύτερους οιωνούς. Τα αδέλφια του πεθερού του ( Θεόδωρος Σ’ Λάσκαρης ) , ο Αλέξιος και ο Ισαάκιος έκαναν τα πάντα για τον ανατρέψουν και του πάρουν τον θρόνο. Έτσι συμμάχησαν με αυτούς που ο αδελφός τους πολεμούσε για χρόνια. Την Λατινική αυτοκρατορία της Κωνσταντινούπολης. Αυτό έφερε ως επακόλουθο το 1224 να συναντηθούν δύο μεγάλοι στρατοί στην Ποιμανινο. Από την μια ο στρατός των Λατίνων και από την άλλη ο στρατός της αυτοκρατορίας των Ρωμαίων. Στην μάχη που ακολούθησε ο ίδιος ο αυτοκράτορας οδήγησε τον στρατό του. Σύμφωνα με τον Βίο του Αγίου Ιωάννου του Ελεήμων η μάχη ήταν αμφίρροπη έως ότου ο αυτοκράτορας Ιωάννης μονομάχησε με τον διοικητή των Λατίνων ιπποτών. Οι δύο αρχηγοί συγκρούστηκαν με βία όπου ο Ιωάννης έριξε με το σπαθί του τον Λατίνο ιππότη από το άλογο του και στην συνέχεια τον ποδοπάτησε και τον σκότωσε. Αμέσως μετά ακούστηκε η πολεμική κραυγή των Ρωμαίων ( ο αρχηγός μονάδας ρωτούσε δυνατά ‘ Βοήθει; ‘ και οι στρατιώτες απαντούσαν ‘ ο Θεός ‘ , και μετά ρωτούσε πάλι ‘ Νικάει;’ και οι στρατιώτες απαντούσαν ‘ Ο Σταυρός ‘) και επιτέθηκαν μαζικά στους ιππότες και τους σερτζεντους οι οποίοι βλέποντας τον θάνατο του αρχηγού τους υποχώρησαν άτακτα. Η νίκη αυτή ήταν εξαιρετικά σημαντική αφού άνοιξε τον δρόμο για να επαναφέρει στα χέρια της αυτοκρατορίας πολλά φρούρια και κάστρα που ήταν στην κατοχή των Λατίνων. Σημαντικό ρόλο στις επιτυχίες αυτές είναι πως έκανε κάτι πρότυπο, όλες τις συγκρούσεις και τις πολιορκίες τις έκανε χειμώνα. Με αυτό τον τρόπο παρέλυε την πολεμική τακτική των Λατίνων. Παράλληλα οταν πολιορκούσε κάστρα είχε πάντα μαζί του μηχανικούς όπου κατασκεύαζαν πολιορκητικές μηχανές όπου με αυτές κατάστρεφε τα τείχη και μετά εκαναν έφοδο οι οπλίτες της αυτοκρατορίας. Όσα κάστρα παραδίνονταν χωρίς μάχη επέτρεπε στους ιππότες να φύγουν , αλλιώς όσοι επιβίωναν από την μάχη αιχμαλωτίζωνταν.

Ταυτόχρονα με τον πόλεμο που διεξήγαγε με τους Λατίνους , διεξήγαγε έναν τεράστιων διαστάσεων πόλεμο με τους Σελτζούκους στα σύνορα κάνοντας έναν μεγάλο αμυντικό πόλεμο όπου ήταν νικηφόρος.

Την ίδια περίπου περίοδο σύμφωνα με Λατινικές πηγες οι Έλληνες της Κρήτης επαναστάτησαν ενάντια στους Βενετούς. Ο αυτοκράτορας τότε έστειλε στόλο 33 πολεμικών πλοίων με Τσακονες ( Λακονες ) και Γασμουλους. Οι αυτοκρατορικοί αποβιβάστηκαν και αφού ενώθηκαν με τους επαναστάτες κατάφεραν να ελευθερώσουν πολλά κάστρα και πόλεις, κάπου κόλλησαν στο κάστρο του Βονιφατιου ( Castrum Bonifatii). Εκει ο διοικητής δεν εκτίμησε καλά την κατάσταση και ήρθαν ενισχύσεις Βενετών από τον Χάνδακα. Στην μάχη που ακολούθησε οι Ρωμαίοι υποχώρησαν στα πλοία τους. Ο στολος καταστράφηκε ολοσχερώς ανάμεσα στα Κύθηρα και την Πελοπόννησο.
Το 1234 ένας δεύτερος στόλος εμφανίζεται στην Κρήτη όπου προσπάθησε πάλι να απελευθερώσει το νησί όμως η επιχείρηση απέτυχε παρόλο την βοήθεια που παρείχαν οι Κρήτες τοξότες και σφεντονητες στους αυτοκρατορικούς. Από τότε το σχέδιο απελευθέρωσης της Κρήτης εγκαταλείφθηκε.

Ένα χρόνο πριν, ο διοικητής της Ρόδου Λέοντας Γαβαλάς επαναστάτησε. Ο αυτοκράτορας έστειλε στόλο για να επιφέρει την αποκατάσταση των αρχών στο νησί. Σύμφωνα με τον Ρωμαίο λόγιο Νικηφόρο Βλεμμυδη , οι Ροδίτες βρήκαν καταφύγιο στο κάστρο και οι αυτοκρατορικοί άρχισαν να το πολιορκούν. Στο τέλος δεν κατάφεραν κάτι σημαντικό, έτσι έλυσαν την πολιορκία και λεηλάτησαν όλο το νησί.
Την ίδια χρονιά το 1233 ο Λατίνος αυτοκράτορας της Κωνσταντινούπολης εισέβαλε στα εδάφη της αυτοκρατορίας της Νίκαιας. Επειδή όμως ενα μεγάλο μέρος του στρατού του Ιωάννη ήταν στην Ρόδο , στην Κρήτη και στα σύνορα με τους Σελτζούκους, αποφάσισε να διεξάγει έναν εκ παραδρομής πόλεμο ενάντια στους Λατίνους. Οι ενέδρες , τα χτυπήματα και οι υπεκφυγές των των πολεμιστών των υψιπέδων της Νίκαιας αρχικά πηγεναν καλά έως ότου κατόπιν φρικτής προδοσίας οι Λατίνοι κατέλαβαν τις Πηγές σύμφωνα με τον Ακροπολιτη.
Αυτό δεν κράτησε πολύ αφού την ίδια χρονιά ο Ιωάννης σύναψε συμμαχία με τον βασιλιά της Βουλγαρίας Ιωάννη Ασάν και το 1235 πολιόρκησαν από χήρα και θάλασσα την Κωνσταντινούπολη αφού πρώτα ελευθέρωσαν όλη τη Θράκη από τους Λατίνους. Η Πολη όμως δεν έπεσε γιατί ο Βενετικος στις έφτασε την κατάλληλη στιγμή και έδιωξε τους πολιορκητές. Η συμμαχία των δύο ηγεμόνων έσπασε. Ο Βούλγαρος βασιλιάς συμμάχησε με τον Λατίνο αυτοκράτορα. Ο οποίος λίγους μήνες μετά έσπασε την συμμαχία με τον Λατίνο αυτοκράτορα και επέστρεψε στην πατρίδα του.
Το 1242 ο αυτοκράτορας των Ρωμαίων επανήλθε και απελευθέρωσε εκ νέου την Θράκη και ένα μεγάλο μέρος της Μακεδονίας αλλά και τη Θεσσαλονίκη που ανήκε στο Δεσποτάτο της Ηπείρου.
Ενώ ετοιμάζονταν το 1247 για άλλη εισβολή στα εδάφη της αυτοκρατορίας των Λατίνων ,οι Γενοβέζοι εισέβαλαν στην Ρόδο. Τότε ο αυτοκράτορας έστειλε τον Ιωάννη Κατακουζηνο με ελάχιστο στρατό στην Ρόδο. Οι αυτοκρατορικοί κατέλαβαν πολλά κάστρα και οι Γενουάτες οχυρώθηκαν στο κάστρο της πόλης της Ρόδου. Αυτό όμως ανατράπηκε γιατί το Δουκάτο της Αχαΐας έστειλε 100 ιππότες με τους σερτζεντους τους στην Ρόδο για να βοηθήσουν τους Γενουάτες. Οι αυτοκρατορικοί οχυρώθηκαν στο κάστρο Φιλερήμου και έστειλαν αγγελιοφόρο στον αυτοκράτορα.
Σύμφωνα πάλι με τον Ακροπολιτη ,ο αυτοκράτορας συγκέντρωσε μυστικά τον στρατό του στην Σμύρνη. Με μεταγωγικά πέρασε 300 στρατιώτες του καβαλαρικου ( επίλεκτοι πολεμιστές γόνοι της αριστοκρατίας ) στη Ρόδο με διοικητή τους τον Θεόδωρο Κοντοστεφανο. Ο Κοντοστεφανος είχε οδηγίες απευθείας από τον αυτοκράτορα. Δεν οδήγησε τους άντρες σε κατά μέτωπο επίθεση ενάντια των ιπποτών της Αχαΐας,ούτε πολιόρκησε τους Γενουάτες. Τουναντίον τους άφησε να λεηλατούν τα χωριά με μικρές ομάδες και αφού τους παρακολουθούσε εφορμούσαν ενώ οι ιππότες είχαν πάρει πρώτα την λεία τους. Έτσι τους έκανε βραδείς. Οι Έλληνες δεν έδειξαν κανένα έλεος στους Λατίνους ιππότες, δεν τους αιχμαλώτισαν για να ζητήσουν μετά λύτρα. Τους σκότωσαν όλους. Αντίθετα οι Γενουάτες οσοί παραδόθηκαν αιχμαλωτίστηκαν και είχαν ήπια αντιμετώπιση.

Η εποποιία όμως του αυτοκράτορα Ιωάννη Βατάτζη δεν σταμάτησε εκεί αφού κατάφερε να αποσπάσει εδάφη και από το Δεσποτάτο της Ηπείρου όπου οι πόλεις και τα κάστρα άνοιγαν τις πύλες τους οικειοθελώς.

Η αντεπίθεση του έφερε σταθεροποίηση και εξάπλωση του ‘εξόριστου’ Ρωμαϊκού κράτους.

Η Κρητική Φρουρά της Βασιλεύουσας στο ύστερο Βυζάντιο

Αναβιωτης της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών'Λεοντες' ως Βυζαντινός πολεμιστής  με εξοπλισμό του 13ου αιώνα που φέρει Λωρικιο αλυσιδωτό θώρακα, ασπίδιο, κράνος τύπου bascinet και σπαθί ιππικού Γερμανικού τύπου.
Αναβιωτης της Ακαδημίας Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών’Λεοντες’ ως Βυζαντινός πολεμιστής με εξοπλισμό του 13ου αιώνα που φέρει Λωρικιο αλυσιδωτό, ασπίδιο, κράνος τύπου bascinet και σπαθί ιππικού Γερμανικού τύπου.

Του Γεώργιου Ε. Γεωργά προπονητή ξιφασκίας, εκπαιδευτή παμμάχου και σπαθασκίας

1204 μΧ. Η Κρήτη μετά την άλωση της Βασιλεύουσας στους Φράγκους της 4ης σταυροφορίας έγινε αποικία της Γαληνοτάτης Δημοκρατίας της Βενετίας. Πολλοί Κρήτες άφησαν τον τόπο τους και μετανάστευσαν ως πρόσφυγες στην αυτοκρατορία της Νίκαιας.

Στα τέλη του 13ου αιώνα ένας μεγάλος αριθμός Κρητών είχαν πια εγκατασταθεί στην Μικρά Ασία και ως αντάλλαγμα οι άρρενες υπηρετούσαν στο στρατό της αυτοκρατορίας της Νίκαιας. Οι Κρήτες στελέχωναν ένα μέρος του ιππικού.
Ο Παχυμερης μας αναφέρει ότι εν μεγάλο μέρος του στρατού του αυτοκράτορα Ανδρόνικου του Β’ ήταν Κρήτες.

Έτσι δημιουργήθηκε και η Κρητική Φρουρά η οποία ήταν μια από τις φρουρές του Ιερού Παλατίου . Το 1422 σύμφωνα με τον Δούκα, ένας άνθρωπος ο ο οποίος λέγονταν Θεολόγος Κόραξ , κατηγορήθηκε ότι απέτυχε να δημιουργήσει πρεσβεία στην αυλή του Μουράτ του Β’. Η Κρητική Φρουρά τον συνέλαβε, τον βασάνιζε και τον τύφλωσε , λίγο αργότερα ο Κόραξ υπέκυψε στα τραύματα του και πέθανε από πολλαπλές μολύνσεις.

Την ίδια χρονιά ο Σουλτάνος των Οθωμανών Μουράτ ο Β’ πολιόρκησε την Κωνσταντινούπολη με τον στρατό του. Ο Δούκας δίνει την ακόλουθη περιγραφή για τους Κρήτες για την εν λόγω πολιορκία : ” Οι Κρήτες ήταν οι πιο πιστοί στρατιώτες της αυτοκρατορίας.”

Το 1452 η Γαληνοτάτη Δημοκρατία της Βενετίας εξέδωσε διάταγμα όπου άφηνε τους Έλληνες άνδρες πολίτες της Βενετίας που ζούσαν στην Κρήτη να μπορούν να στρατολογούνται από την Ρωμαϊκή αυτοκρατορία. Αυτό ήταν κάτι πρωτάκουστο και μεγάλο προνόμιο αφού δεν επιτρέπονταν κάτι ανάλογο να γίνεται σε άλλα κράτη έστω και συμμαχικά της Βενετίας, δηλαδή να δίνει ελεύθερα τους μάχιμους άρρενες να στρατολογούνται σε συμμαχικό βασίλειο. Έτσι εκατοντάδες Κρήτες παρουσιάστηκαν ως στρατιώτες ή ως ναύτες στον Ρωμαϊκό στρατό και ναυτικό και τι υπηρέτησαν γενναία ως το τέλος της αυτοκρατορίας.

Δεν ξέρουμε όμως αν το 1453 υπήρχε η Κρητική Φρουρά του Ιερού Παλατίου. Σύμφωνα με το Μεγάλο χρονικό του Γεώργιου Σφρατζη και με χειρόγραφα που βρέθηκαν στο Άγιο Όρος, στις 15 Μαρτίου του 1453 ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα του αυτοκράτορα Κωνσταντίνου Δραγάτση Παλαιολόγου 1000 Κρήτες στρατιώτες υπό τις διαταγές του Μανούσου Καλλικράτη από τα Σφακιά που ήταν ιδιοκτήτης 3 καραβιών και ήταν ο καπετάνιος στο ένα από αυτά. Στα άλλα δύο καπετάνιοι ήταν ο Γρηγόριος Βατσιανος Μανάκης από τα Σφακιά και ο Πέτρος Καρχας από την Κυδώνια. Το 4ο καράβι είχε ιδιοκτήτη και καπετάνιο τον Ανδρέα Μακρή και το 5ο του Νικόλα Στειακου ο οποίος ήταν και ο καπετάνιος. Διοικητής ήταν ο Παυλής Καματερος από την Κισσάμο. Όταν φτάσανε στον Μαρμαρά έγινε ναυμαχία στην οποία βύθισαν πολλά Οθωμανικά πλοία αλλά χάθηκαν δύο Ελληνικά. Όταν υπόλοιπα 3 έφτασαν στην Πόλη ,οι άντρες μοιράστηκαν. Ο καπετάν Παυλής με τους άντρες του φρουρούσαν την Πύλη του Άγιο Ρωμανού μαζί με τις άλλες δυνάμεις, και οι υπόλοιποι πήραν την φύλαξη των 3ων πύργων του Αλεξίου, του Λέοντος και του Βασιλείου. Στις 29 Μάη ο καπετάν Παυλής και οι άντρες του έπεσαν όλοι στη πύλη του Αγίου Ρωμανού. Οι υπόλοιποι αν και η Πόλη είχε αλωθεί συνέχιζαν να πολεμούν. Εντέλει η συνθηκολόγησαν με τον Σουλτάνο και έφυγαν από την Πόλη με τα άρματα τους και την σημαία τους.

Οι Πολεμικές Τέχνες του Ύστερου Βυζαντίου

Του Γεώργιου Ε. Γεωργά, προπονητή ξιφασκίας, εκπαιδευτή Παμμάχου και σπαθασκίας

Η Αριστοκρατία του Ύστερου Βυζάντιου , ήταν μια στρατιωτική αριστοκρατία. Τα μέλη της ή όσοι ήθελαν να ενταχθούν σε αυτήν έπρεπε να μάθουν τις πολεμικές τέχνες από μικρή ηλικία. Ο αυτοκράτορας Μανουήλ ο 2ος ο Παλαιολόγος έγραψε :

” Οι δραστηριότητες των νέων ανδρών είναι … η εκπαίδευση στην οπλομαχητικη τέχνη, το κυνήγι και τα γυμνάσια και οι ασκήσεις που θα δώσουν δύναμη στους άρρενες. ”

Ο ίδιος σε μια θεολογική διατριβή αναφέρει την εκπαίδευση του στις πολεμικές τέχνες της εποχής του. Γράφει ότι άρχισε να μαθαίνει πολεμικές τέχνες πριν εγκαταλείψει την παιδική του ηλικία και πριν ενηλικιωθεί και συνεχίζει :

” Σαν παιδί μου επιτρέπονταν μόνο να μελετάω τις τέχνες της λογοτεχνίας και είχα σκοπό να την μάθω τόσο καλά για να ξεπεράσω τους συμμαθητές μου… Όμως σύμφωνα με την απόφαση της συγκλήτου και άλλες μελέτες προστέθηκαν πάνω σε αυτές που μελετούσα. Ήσαν εναλλακτικά μαθήματα με διαφορετικά θέματα που έκανα εκπαίδευση σε αυτά κάθε μέρα. Ήταν η τέχνη της τοξοβολίας, και του κονταριού και η ιππασία.”

Κατά τα λεγόμενα του, ο Μανουήλ ο Β πρέπει να άρχισε την εξάσκηση του στις Βυζαντινές Πολεμικές Τέχνες στην ηλικία των 16 ετων.

Ένας άλλος Παλαιολόγος, ο Ανδρόνικος ο 3ος εκπαιδεύονταν στις πολεμικές τέχνες της Δύσης και οργάνωνε τουρνουά όπου λάμβανε μέρος και αυτός συνήθως στην κονταρομαχια.

Το 1432μΧ Γάλλος Μπερνταντον ντε λα Μπροσκουερε επισκέφθηκε την Κωνσταντινούπολη και έγινε μάρτυρας σε ένα παράξενο παραδοσιακό ‘τουρνουά’ που ακολούθησε μετά από ένα γάμο ενός αυλικού του παλατιού. Γράφει ο Γάλλος περιηγητής:

” Στην μέση της τετράγωνης πλατείας υπήρχε ένα μεγάλο δοκάρι όπου πάνω σε αυτό υπήρχε μια σανίδα 3 πόδια πλατιά και 5 πόδια φαρδιά. Τότε έφτασαν στην τοποθεσία ναύτη 40 καβαλάρηδες. Δεν φορούσαν πανοπλία,ούτε έφεραν μαζί τους όπλα εκτός από ένα κοντό και χοντρό ραβδί. Αυτοί τότε άρχισαν να τρέχουν με τα άλογα τους γύρω από το δοκάρι για πολύ ώρα. Στο τέλος ο γαμπρός, κάλπασε με τα άλογο του και χτύπησε με δύναμη το ραβδί στην σανίδα και το έσπασε χωρίς να τραυματιστεί. Τότε φώναξε δυνατά και οι μουσικοί άρχισαν να παίζουν μουσικές σε ένα σκοπό όπως των Τούρκων. Αμέσως μετά οι φίλοι του γαμπρού χτύπαγαν και αυτοί με τα ραβδιά τους την σανίδα για να τα σπάσουν. Στο τέλος αφού τα έσπασαν όλα γύρισαν στα σπίτια τους τραγουδώντας. ”

Τέτοιου είδους παιχνίδια και γυμνάσια γίνονταν συνεχώς για να κρατάνε την φόρμα τους. Το παραπάνω γυμνάσιο εξασκούσε την ιππική τέχνη , ενώ ταυτόχρονα εξασκούσε τους νέους στη πολεμική τέχνη του βαρδουκιον
( κεφαλοθραυστης , μασια ).

Όμως γιατί ο Βυζαντινός αριστοκράτης να θέλει να μάθει την τέχνη του πολέμου ;

Σε πολλές Βυζαντινές αριστοκρατικές οικογένειες υπήρχε παράδοση οι άρρενες να ακολουθούν τον στρατιωτικό βίο , όπου με τα ανδραγαθήματα που θα έκαναν θα ανέβαινε το κύρος τους στην κοινωνία. Άλλος λόγος ήταν ακόμα και για αυτούς που δεν είχαν στρατιωτική παράδοση , να θέλουν με τις πράξεις τους να ευχαριστήσουν τον αυτοκράτορα. Όμως ο βαθύτερος λόγος πέρα από όλα αυτά ήταν η άμυνα και η υπεράσπιση της αυτοκρατορίας.
Ο πόλεμος ήταν ευθύνη ενός μόνο ανθρώπου. Του αυτοκράτορα. Και το εργαλείο που ο αυτοκράτορας διεξήγε ένα πόλεμο ήταν ο στρατός. Ένας πολίτης της αυτοκρατορίας μόνο σε εξαιρετικές δυσμενείς καταστάσεις θα έπαιρνε όπλα κατόπιν διαταγής. Αν όμως καλούνταν να τον κάνει είτε ήταν αριστοκράτης είτε όχι υπήρχε ένας ιερός σκοπός, να υπερασπιστεί την Χριστιανική Αυτοκρατορία. Την Οικουμένη. Ωστόσο ποτέ η εκκλησία δεν παρότρυνε τους ανθρώπους να ενταχθούν στο στρατό ακόμα και όταν υπήρχε η μεγάλη απειλή των Αράβων. Ο Μέγας Βασίλειος ακόμα παλαιότερα είχε μεγάλα επιτίμια για τον χριστιανό στρατιώτη που αφαίρεσε ζωή στον πόλεμο. Η ανθρώπινη ζωή είναι ιερή και δεν έχει δικαίωμα κάνεις να την αφαιρεί. Ούτε οι ιδέες του Νικηφόρου Φωκά είχαν αποδοχή από την εκκλησία, ποτέ δεν δέχτηκε η εκκλησία τις πράξεις όπως τον προσηλυτισμό των Αράβων που έκανε με την βία,ούτε δέχτηκε την αγιοποίηση των πεσόντων στρατιωτών. Άρα σε ένα Θεοκεντρικο κράτος γιατί ο Βυζαντινός αριστοκράτης να ασχολείται με τις πολεμικές τέχνες;
Η εκκλησία ποτέ δεν θα συμμερίζονταν τις πράξεις του στο πόλεμο και δεν θα του άνοιγε τις Πύλες του Παραδείσου ακόμα κι αν πολεμούσε υποθετικά για αυτήν, αφού η εκκλησία δεν κάνει εκπτώσεις σε αυτά τα θέματα. Με άλλα λόγια δεν θα τον βοηθούσε να πάει στον Παράδεισο.
Στην σκέψη όμως του μέσου Βυζαντινού, μπορεί η ενασχόληση με την πολεμική τέχνη να μην του έδινε αιώνια σωτηρία στον πολεμιστή, αλλά από την άλλη πλευρά οι πράξεις του θα βοηθούσαν το γήινο βασίλειο των εκλεκτών του Θεού, την Οικουμένη των Χριστιανών , δηλαδή το Βυζάντιο. Ο Θεός θέλει οι χριστιανοί να διατηρηθούν στον κόσμο, έτσι ο Βυζαντινός πολεμιστής ήταν ένας πράκτορας του Θεού που είχε αυτόν τον σκοπό και μόνο. Ο Βυζαντινός πολεμιστής μπορεί να μην έπαιρνε κάποια πνευματική αξία πολεμώντας για την Χριστιανική Αυτοκρατορία, θα έπαιρνε όμως αυτό που λάμβαναν οι πρόγονοι του οι Έλληνες και οι αρχαίοι Ρωμαίοι πολεμιστές: Δόξα.
Αυτό είναι ξεκάθαρο είδη από νωρίς. Από τον 10ο αιώνα σε ένα σύγγραμμα που διασώθηκε του αυτοκράτορα Κωνσταντίνου VΙΙ του Πορφυρογέννητου γράφει :

” Πρέπει να ξέρετε ” λέει στους στρατιώτες του για να τους δώσει θάρρος ” πόσο καλό είναι να πολεμάτε για τους χριστιανούς, και όσο ποιο πολύ κάποιος το κάνει αυτό ,τότε τόσο ποιοι πολύ δόξα παίρνει για τον εαυτό του ” .

Ο Κωνσταντίνος λοιπόν ήξερε ότι όσο και αν κάποιος πολεμήσει για την πραγματική πίστη με τα γήινα όπλα δεν θα λάβει τίποτα, και η ανταμοιβή του θα είναι μόνο η γήινη δόξα.

Μεσαιωνική και Αναγεννησιακή Οπλομαχία στην Αθήνα και στον Πειραιά

Η Ακαδημία Ιστορικών Ευρωπαϊκών Πολεμικών Τεχνών ‘ Λέοντες ‘ είναι σχολή πολεμικών τεχνών όπου τα μέλη της εκπαιδεύονται στην Ευρωπαϊκή Ξιφασκία, στο Παμμαχο, στις Ευρωπαϊκές Πολεμικές Τέχνες. Παράλληλα διεξάγει εκπαιδευτικά σεμινάρια, εργαστήρια, διαλέξεις και παρουσιάσεις. Η σχολή εκπαιδεύει τα μέλη της στην Γερμανική και Ιταλική μέθοδο ξιφασκίας στα ανάλογα όπλα αλλά και στις Βυζαντινές Πολεμικές Τέχνες.

Σκοπός των τμημάτων Οπλομαχίας εκτός από την γνωριμία με την πολεμική – ιστορική κληρονομιά , είναι οι ασκούμενοι να αποκομίσουν και άλλα χρήσιμα οφέλη για την καθημερινότητα τους. Ο ασκούμενος ενώ εξασκεί την τέχνη των όπλων αναπτύσει πολλές δεξιότητες. Αυξάνεται η προσοχή του, οι αντανακλαστικές αντιδράσεις του βελτιώνονται, ενώ ωφελείται το νευρικό του σύστημα. Επίσης με ειδικές ασκήσεις αυξάνεται η μυϊκή του δύναμη και η εκρηκτικότητα του. Παράλληλα η ξιφασκία και η σπαθασκία προσφέρει στο άτομο ευεξία και αρμονία στο πνεύμα και στο σώμα. Επιπλέον για τους λάτρεις της ιστορίας ανοίγεται ένα μεγάλο κεφάλαιο πάνω στη στρατιωτική και πολεμική ιστορία της Ευρώπης.

 

Ο ασκούμενος εκπαιδεύεται σε τεχνικές και τακτικές μονομαχίας που μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε τουρνουά επίδειξης, αλλά και σε τεχνικές και τακτικές αυτοάμυνας εναντίον σε ένα ή και περισσότερους αντιπάλους, άοπλης και ένοπλης σύγκρουσης
( για παράδειγμα κάποιες τεχνικές του σπαθιού μπορούν να εκτελεστούν με ράβδο ή ακόμα και με ομπρέλα ), όπως και τεχνικές και τακτικές για συγκρούσεις πίσω από τείχος ασπίδων ή φάλαγγας για αναπαραστάσεις ιστορικών μαχών.

Εκπαίδευση οπλομαχιας με πανοπλίες
Εκπαίδευση οπλομαχιας με πανοπλίες

Τέλος υπάρχουν προγράμματα εκπαίδευσης χειρονομιών, σκιαμαχιων και κιναισθητικης όπου ο ασκούμενος λαμβάνει εκπαίδευση με κινησιολογία χωρίς αντίπαλο ( άοπλα και ένοπλα ) η οποία δίνει αλλά ωφέλη. Τα γυμνάσια αυτά έχουν την ρίζα τους στο Βυζάντιο όπου βοηθούσε τα παιδιά να αναγνωρίσουν το σώμα τους, οι γυναίκες να έχουν μια μέθοδο ασκήσεως και οι ηλικιωμένοι να έχουν ζωντάνια.

Εκπαίδευση στο ραβδί
Εκπαίδευση στο ραβδί
Εκπαίδευση στη Βυζαντινή Οπλομαχία
Εκπαίδευση στη Βυζαντινή Οπλομαχία

Ελάτε να γνωρίσετε την Σπαθασκία και την Ξιφασκία, εκπαιδευτειτε υπό την επίβλεψη πιστοποιημένου από την Γενική Γραμματεία Αθλητισμού και Πολιτισμού και της Ελληνικής Ομοσπονδίας Ξιφασκίας προπονητή Ξιφασκίας και εκπαιδευτή Παμμάχου και Σπαθασκίας, και γνωρίστε τα ωφέλη της.

Τμήμα Πειραιά
Οδός : Πραξιτέλους 120 ( πίσω από τον Ιερό Ναό των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης )
Δευτέρα και Τετάρτη 21:30 – 22:30
Σάββατο 17:00 – 19:00

Τμήμα Αθήνας
Οδός : Αγίων Ασωμάτων 6, Θησείο ( πλησίον του ηλεκτρικού σταθμού ΗΣΑΠ )
Δευτέρα 12:00-13:00
Τετάρτη 11:00-12:00

Εκπαιδευτής :
Γεώργιος Ε. Γεωργάς πιστοποιημένος προπονητής Ξιφασκιας, εκπαιδευτής Παμμάχου και Σπαθασκίας

Mail: g_e_georgas@yahoo.gr

Τηλ: 694 5876 172